Masowo pojawiające się nad Wisłą owady to najprawdopodobniej muchówki z rodziny ochotkowatych, z gatunku Chironomus plumosus. Ich licznemu występowaniu sprzyjają obecnie niski przepływ rzeki, nagromadzona w dnie materia organiczna oraz wysokie temperatury.
Jak informuje Miasto Kraków – warunki panujące na krakowskim odcinku Wisły umożliwiają rozwój większej liczby pokoleń tych muchówek w ciągu roku. Wydział Środowiska, Klimatu i Powietrza Urzędu Miasta Krakowa wskazuje, że obecna sytuacja powinna utrzymywać się do wyraźnego jesiennego ochłodzenia.
Miasto podkreśla jednocześnie, że nie ma wpływu na dynamikę populacji tej wodnej muchówki. Zarządcą wód Wisły jest Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie. Ograniczenie liczby ochotkowatych wymagałoby radykalnych zmian zarówno w ekosystemie krakowskiego odcinka rzeki, jak i w sposobie jego użytkowania. Owady te pełnią przy tym istotną rolę w oczyszczaniu rzeki z biogenów, a także stanowią pokarm dla wielu zwierząt, w tym szczególnie chronionych nietoperzy.
Znaczenie ma również oświetlenie. Muchówki przyciągają przede wszystkim źródła światła białego oraz barwy zbliżone do niebieskiej części widma. Światło o cieplejszej barwie, bliższej czerwieni, jest dla nich najczęściej obojętne.
